Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Şevket Özkaya, Kovid-19 enfeksiyonu geçiren her 6 kişiden yaklaşık birinde görülen "uzun süreli kovid" tablosunun ciddi bir halk sağlığı sorunu haline geldiğini belirterek, Türkiye’de yaklaşık 3 milyon kişinin bu durumdan etkilenmiş olabileceğini söyledi.
Pandeminin resmi olarak geride kalmasına rağmen Kovid-19’un etkilerinin devam ettiğine dikkat çeken uzmanlar, enfeksiyon sonrası aylarca sürebilen şikayetlerin çoğu zaman farklı hastalıklarla karıştırıldığını ve birçok hastanın tanı alamadan yaşamını sürdürdüğünü belirtiyor.
Uzun Süreli Kovid Nedir?
Prof. Dr. Şevket Özkaya, geçen hafta yayımlanan araştırma sonuçlarını değerlendirerek, Kovid-19 geçiren her 6 kişiden yaklaşık birinde uzun süreli kovid geliştiğini ve bu kişilerin yüzde 90’a yakınının kronik sağlık sorunları yaşamaya devam ettiğini ifade etti.
Araştırmalarda, enfeksiyon sonrasında ortaya çıkan ve mevcut hastalıklarla açıklanamayan belirtilerin incelendiğini belirten Özkaya, uzun süreli kovidin sanılandan çok daha yaygın olduğuna dikkat çekti.
Türkiye’de Yaklaşık 3 Milyon Kişi Etkilenmiş Olabilir
Türkiye’de bugüne kadar 17 milyondan fazla kişinin Kovid-19 enfeksiyonu geçirdiğinin tahmin edildiğini belirten Prof. Dr. Özkaya, şu değerlendirmede bulundu:
“Bu rakamlar göz önüne alındığında yaklaşık 3 milyon insanımızın uzun süreli COVID şikayetleriyle yaşamını sürdürdüğünü tahmin ediyoruz. Pandemi sona ermiş olsa da COVID-19 halen görülmeye devam ediyor ve buna bağlı uzun süreli COVID yükü de artıyor.”
Belirtiler Nelerdir?
Uzun süreli kovid hastalarında en sık görülen şikayetler arasında şunlar yer alıyor:
- Uzun süren halsizlik ve yorgunluk
- Kas ve eklem ağrıları
- Nefes darlığı
- Derin nefes alma ihtiyacı
- Sık enfeksiyon geçirme
- Dikkat ve hafıza problemleri
- Ani duygu durum değişiklikleri
- Uyku bozuklukları
- Kalp çarpıntısı
Uzmanlara göre bu belirtiler haftalar hatta aylar boyunca devam edebiliyor.
Tiroid ve Metabolik Hastalıklar Öne Çıkıyor
Araştırmaların, uzun süreli kovidin bölgesel farklılıklar gösterebildiğini ortaya koyduğunu belirten Özkaya, bazı bölgelerde tiroid hastalıklarının, bazı bölgelerde ise prediyabet ve hiperglisemi gibi metabolik bozuklukların daha sık görüldüğünü ifade etti.
Uzun süreli kovid tanısı alan hastaların büyük bölümünde düzenli takip ve tedavi gerektiren en az bir kronik sağlık sorununun geliştiği bildiriliyor.
Neden Tanı Koymak Zorlaşıyor?
Uzmanlara göre uzun süreli kovid vakalarının önemli bir kısmı sağlık sistemi içerisinde gözden kaçabiliyor. Bunun en önemli nedenlerinden biri ise hastalık için özel bir tanı kodunun bulunmaması.
Bu nedenle hastalar farklı branşlara başvurmasına rağmen şikayetleri doğrudan Kovid-19 geçmişiyle ilişkilendirilemeyebiliyor.
Hangi Şikayetlerde Uzun Süreli Kovid Düşünülmeli?
- Kardiyoloji: Otonom sinir sistemi bozuklukları ve çarpıntı
- Nöroloji: Açıklanamayan unutkanlık ve bilişsel sorunlar
- Göğüs Hastalıkları: Nefes darlığı ve solunum problemleri
- Psikiyatri: Duygu durum değişiklikleri ve anksiyete
- Endokrinoloji: Metabolik bozukluklar ve kan şekeri problemleri
- Aile Hekimliği: Sürekli yorgunluk ve sık hastalanma
Uzmanlardan Uyarı: Kovid Sonrası Şikayetleri Hafife Almayın
Prof. Dr. Şevket Özkaya, uzun süreli kovidin giderek büyüyen bir halk sağlığı sorunu olduğuna dikkat çekerek, hastaların kişiye özel değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Uzmanlar, pandemi döneminde Kovid-19 geçiren ve aylar sonra devam eden açıklanamayan yorgunluk, nefes darlığı, dikkat eksikliği veya duygu durum değişiklikleri yaşayan kişilerin mutlaka sağlık kuruluşlarına başvurmasını öneriyor.
Meta Açıklama: Uzmanlar, Kovid-19 geçiren her 6 kişiden birinde görülen uzun süreli kovid konusunda uyardı. Türkiye’de yaklaşık 3 milyon kişinin halsizlik, nefes darlığı ve kronik sağlık sorunlarıyla mücadele ettiği tahmin ediliyor.
Yorum Yap