Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Farabi Hastanesi Acil Tıp Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Abdülkadir Gündüz, bahar yağışlarıyla birlikte doğada mantar oluşumunun arttığını belirterek kontrolsüz yabani mantar tüketiminin ciddi zehirlenmelere yol açabileceği uyarısında bulundu.

Uzmandan Yabani Mantar Uyarısı: “Ölümcül Sonuçlara Yol Açabilir”

Türkiye’nin iklim yapısı ve bitki örtüsü nedeniyle yabani mantarların yetişmesi açısından oldukça uygun bir ülke olduğunu ifade eden Prof. Dr. Gündüz, özellikle ilkbahar ve sonbahar aylarında mantar zehirlenmesi vakalarında ciddi artış yaşandığını söyledi.

Yağış ve nem oranının yükselmesiyle birlikte ormanlık alanlarda ve meralarda mantar çeşitliliğinin arttığını belirten Gündüz, bilinçsiz şekilde doğadan mantar toplanmasının büyük risk taşıdığına dikkat çekti.

“Belirtiler Saatler Sonra Ortaya Çıkabilir”

Mantar zehirlenmelerinde belirtilerin tüketilen mantarın türüne göre değişebildiğini ifade eden Gündüz, bazı türlerde şikâyetlerin birkaç saat içinde başladığını, bazı ölümcül türlerde ise belirtilerin 6 ila 24 saat sonra ortaya çıkabildiğini söyledi.

“Geç başlayan belirtiler daha tehlikeli olabilir” diyen Gündüz, özellikle karaciğer ve böbrek yetmezliğiyle seyreden vakalarda erken müdahalenin hayati önem taşıdığını belirtti.

Gündüz, “Bazı hastalarda belirtiler geçici olarak düzelebiliyor. Ancak bu yalancı iyilik hali sonrasında ağır organ yetmezlikleri gelişebiliyor” ifadelerini kullandı.

“Ölüm Meleği” En Tehlikeli Türlerden Biri

Ölümcül zehirlenmelere en sık “ölüm meleği mantarı” olarak bilinen Amanita phalloides türünün neden olduğunu belirten Gündüz, bu mantarın zehirsiz türlerle kolayca karıştırılabildiğini söyledi.

Doğadan bilinçsiz mantar toplamanın ve mantarların yalnızca görüntüsüne bakılarak ayırt edilmeye çalışılmasının riski artırdığını vurgulayan Gündüz, uzman kontrolü olmadan yabani mantar tüketilmemesi gerektiğini ifade etti.

Karadeniz Bölgesi’nde Risk Daha Yüksek

Karadeniz Bölgesi’nde yoğun yağış ve yüksek nem nedeniyle mantar çeşitliliğinin fazla olduğunu belirten Gündüz, bölgede yıllardır süregelen mantar toplama kültürünün de zehirlenme vakalarını artırdığını söyledi.

“Karadeniz Bölgesi’nde yüz yıllardır süregelen bir mantar toplama alışkanlığı var. Ancak mantarların toplanması uzmanlık gerektiriyor. Zehirli mantarı ayırt etmek bazen uzmanların bile zorlandığı bir durum olabiliyor” dedi.

Aile İçi Toplu Zehirlenmeler Görülüyor

Mantar zehirlenmelerinin çoğu zaman aile içi kümelenme şeklinde ortaya çıktığını belirten Gündüz, aynı mantarın birlikte tüketilmesi nedeniyle birden fazla kişinin aynı anda hastanelere başvurduğunu ifade etti.

“Bir aileden 4-5 kişi aynı anda zehirlenmiş olabiliyor. Çünkü beraber mantar toplamışlar, eve getirip birlikte tüketmişler” diyen Gündüz, özellikle ilkbahar ve sonbaharda bu tür vakalarla sık karşılaşıldığını kaydetti.

Uzman Kontrolü Şart

Prof. Dr. Abdülkadir Gündüz, doğadan toplanan mantarların mutlaka uzman kontrolünden geçirilmesi gerektiğini belirterek şu uyarıda bulundu:

“Uzman kontrolü olmadan doğadan toplanıp tüketilen mantarların tamamı zehirlenme riski taşır. Bu konuda çok dikkatli olunmalıdır.”