yıllık araştırma altın madalyayla ödüllendirildi
Hitit Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Gökmeşe yürütücülüğünde geliştirilen sensör üzerinde, Prof. Dr. Ebru Gökmeşe ve Alaca Avni Çelik Meslek Yüksekokulu Öğretim Görevlisi Dr. Büşra Cebeci de çalıştı.
Diyabet hastalarının kan şekeri ölçümlerinde kullanılan sensörlere alternatif geliştirmeyi amaçlayan araştırma, 9 yıllık çalışmanın ardından patent tescili aldı. Buluş, 2026 yılında Şanlıurfa’da düzenlenen TEKNOFEST kapsamındaki ISIF’26 Uluslararası Buluş Yarışması’nda altın madalyaya layık görüldü.
Yeni sensörün en önemli özelliği enzimsiz olması
Çalışmayla ilgili bilgi veren Prof. Dr. Faruk Gökmeşe, mevcut kan şekeri ölçüm cihazlarında kullanılan tek kullanımlık striplerin çoğunlukla enzim temelli bir çalışma prensibine sahip olduğunu belirtti.
Gökmeşe, geliştirdikleri sensörde ise enzim kullanmak yerine paladyum gibi soy metal özellikleri taşıyan malzemelerden yararlanılan özel bir nano desenleme yöntemi uyguladıklarını ifade etti.
Mevcut striplerde kullanılan enzimlerin nem ve oksijen gibi çevresel etkenlerden etkilenerek zamanla bozulabildiğine dikkat çeken Gökmeşe, bunun ölçüm sonuçlarının güvenilirliğini olumsuz etkileyebileceğini söyledi.
Geliştirilen enzimsiz sensörün neme ve oksitlenmeye karşı daha dayanıklı olması, raf ömrünün uzaması ve kullanım kolaylığı sağlaması hedefleniyor.
“9 yıllık çalışmamızın sonucunda bunu elde ettik”
Kan şekeri ölçümünde kullanılan sensörlerin Türkiye’de büyük ölçüde ithal edildiğini belirten Gökmeşe, geliştirdikleri teknolojinin mevcut sensörlerin çalışma prensibinden farklı bir yaklaşım sunduğunu dile getirdi.
Gökmeşe, araştırmanın ortaya çıkış sürecini şöyle anlattı:
“Enzim vasıtasıyla çalışan bu sensörleri biz enzimsiz bir şekilde çalışır hâle getirmeye çalıştık. 9 yıllık bir çalışmamızın sonucunda bunu elde etmiş olduk.”
Gökmeşe, ilk laboratuvar sonuçlarının ardından başlatılan patent sürecinin incelemeler nedeniyle 5 yıl sürdüğünü ve buluşun sonunda tescillendiğini belirtti.
Hedef yerli ve milli glikometre geliştirmek
Geliştirilen sensörün henüz laboratuvar ortamında doğrulanan bir malzeme aşamasında olduğunu belirten Gökmeşe, çalışmanın teknoloji hazırlık seviyesi bakımından dördüncü aşamada bulunduğunu ifade etti.
Araştırma ekibi, yeni projeler ve sağlanacak desteklerle sensörü daha ileri bir teknoloji seviyesine taşımayı amaçlıyor. Nihai hedef ise kişisel kullanıma uygun, yerli ve milli bir glikometre prototipi geliştirmek.
Gökmeşe, mevcut ürünlerde ölçüm hatalarına neden olabilecek çevresel etkenlere karşı daha dayanıklı bir yapı oluşturmayı hedeflediklerini belirterek geliştirme çalışmalarının sürdürülmesi için desteğin önemine dikkat çekti.
Sensörün günlük kullanıma sunulması için çalışmalar sürüyor
Buluşun patent alması ve uluslararası yarışmada ödüllendirilmesi, araştırmanın önemli aşamaları arasında yer alıyor. Ancak sensörün doğrudan hastaların kullanımına sunulabilmesi için prototip geliştirme, performans doğrulaması ve gerekli uygunluk süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.
Geliştirilen teknolojinin ölçüm doğruluğu, güvenilirliği ve kullanım koşulları kapsamlı biçimde doğrulandığı takdirde, yerli kan şekeri ölçüm sistemlerinin geliştirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor.
Araştırma ekibi, laboratuvar aşamasındaki sensörü kullanılabilir bir glikometreye dönüştürmek için yeni projeler ve desteklerle çalışmalarını sürdürmeyi planlıyor.
Yorum Yap